در حالی که باتریهای پشتیبان سایتهای ارتباطی باید بتوانند حداقل دو ساعت برق مورد نیاز دکلهای موبایل را در زمان قطعی برق تأمین کنند، مشکلات زنجیره تأمین باتری حالا به یکی از چالشهای اپراتورها برای حفظ پایداری شبکه تبدیل شده است؛ از یک سو برخی شرکتهای باتریساز داخلی در جریان جنگ آسیب دیدهاند و از سوی دیگر، اختلال در حملونقل دریایی، واردات باتری را با مشکل مواجه کرده است.
حسین ریاضی، رئیس هیأتمدیره سندیکای صنعت مخابرات ایران در گفتوگو با سیتنا، درباره وضعیت باتریهای پشتیبان سایتهای شبکه موبایل و شبکههای بیسیم ثابت گفت که این باتریها باید حداقل دو ساعت برق مصرفی سایت را تأمین کنند. به گفته او، اگر قطعی برق دو ساعت ادامه داشته باشد، باتری پشتیبان باید بتواند این مدت را پوشش دهد و در غیر این صورت، مسئولیت پایداری سایت متوجه اپراتور خواهد بود، نه شرکت توزیع برق.
باتری دکلها باید دو ساعت دوام بیاورد
ریاضی توضیح داد که باتریهای پشتیبان برای شرایط قطعی برق طراحی شدهاند و در حالت معمول باید بتوانند حداقل دو ساعت سایت را روشن نگه دارند. البته اگر قطعیهای برق با فاصله کوتاه تکرار شوند، موضوع شارژ مجدد باتری نیز اهمیت پیدا میکند.
به گفته او، یک باتری پس از تخلیه برای شارژ مجدد به زمان قابلتوجهی نیاز دارد و معمولاً حدود ۱۰ ساعت زمان برای شارژ کامل آن در نظر گرفته میشود. بنابراین، اگر مجموع قطعی برق در طول شبانهروز دو ساعت باشد، باتریها باید بتوانند این مدت را پوشش دهند و فرصت کافی برای بازیابی ظرفیت خود نیز داشته باشند.
چرا تأمین باتری برای اپراتورها سخت شده است؟
رئیس هیأتمدیره سندیکای صنعت مخابرات ایران یکی از مشکلات موجود را کمبود باتری و مسائل مربوط به تأمین و واردات آن عنوان کرد. به گفته او، مسائل مالی میتواند یکی از دلایل تأمین نشدن باتری باشد، اما در شرایطی که اپراتور توان مالی خرید داشته باشد، باتری باید یکی از اولویتهای اصلی آن برای حفظ پایداری شبکه باشد.
با این حال، مسئله فقط پول نیست. ریاضی تأکید کرده که مشکلات گمرکی و حملونقل نیز در تأمین باتری نقش دارند. باتریها بهدلیل وزن بالا از جمله کالاهایی هستند که حمل آنها با هواپیما عملاً امکانپذیر نیست و بخش عمده جابهجایی آنها باید از مسیر دریایی انجام شود.
آسیب شرکتهای باتریساز داخلی
یکی دیگر از مشکلاتی که به گفته ریاضی روی تأمین باتری تأثیر گذاشته، آسیبدیدن برخی شرکتهای باتریسازی داخلی در جریان جنگ است.
او گفته است که پیش از این، بخشی از نیاز کشور به باتریهای مورد استفاده در سایتهای ارتباطی از طریق تولیدکنندگان داخلی تأمین میشد، اما آسیب واردشده به برخی شرکتهای داخلی باعث شده بخشی از این ظرفیت تأمین از دست برود و نیاز به واردات افزایش پیدا کند.
این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا میکند که خودِ واردات نیز با مشکل مواجه شده است. به گفته ریاضی، بخشی از زنجیره تأمین باتری و قطعات مربوط به آن به چین وابسته است و انتقال این محصولات نیز عمدتاً از طریق حملونقل دریایی انجام میشود.
اختلال در حمل دریایی، زنجیره تأمین را طولانیتر کرده است
باتری برخلاف بسیاری از کالاهای سبک، امکان جابهجایی هوایی گسترده و معمول را ندارد و به همین دلیل، هرگونه اختلال در مسیرهای دریایی میتواند مستقیماً روی زمان تأمین آن اثر بگذارد.
ریاضی با اشاره به شرایط موجود در مسیرهای دریایی گفته است که مشکلات مربوط به تردد کشتیها و حملونقل دریایی باعث شده زمان تأمین باتری افزایش پیدا کند. در نتیجه، اپراتورها برای تأمین باتری مورد نیاز سایتهای ارتباطی با محدودیت بیشتری مواجه شدهاند.
در نهایت، مجموعه این عوامل یعنی آسیب بخشی از ظرفیت تولید داخلی، وابستگی بخشی از زنجیره تأمین به واردات و دشواری حمل دریایی، تأمین باتریهای پشتیبان را به یک چالش جدی برای اپراتورها تبدیل کرده است؛ چالشی که اهمیت آن در زمان خاموشیهای برق بیشتر از همیشه خود را نشان میدهد، چرا که پایداری شبکه موبایل در چنین شرایطی مستقیماً به آمادهبهکاری همین تجهیزات پشتیبان وابسته است.